Verbindingsroute AWD met Leyduin-Woestduin

Uit het Lekkanaal bij Nieuwegein onttrekt de Watertransportmaatschappij Rijn-Kennemerland (WRK) oppervlaktewater. Dit water is de belangrijkste grondstof voor drinkwater. Om dit water te mogen infiltreren in de AWD moet het aan bepaalde wettelijke eisen voldoen. Daarom wordt het ruwe water bij Nieuwegein eerst voorgezuiverd. Waternet voegt hier ijzerchloride aan het water toe. Dat bindt zwevende (en vuile) stoffen en die vlokken zakken naar de bodem. 

Daarna wordt natronloog toegevoegd om zo de zuurgraad van het water te corrigeren. Snelle zandfiltratie zorgt voor nog een zuiveringsstap, voordat het naar de AWD via de WRK-leiding wordt getransporteerd. 

De overstort is een stuw in de toevoersloot. Doordat het water over de rand klettert, komt er meer zuurstof in het water. Het wordt ook wel een beluchtingstrap genoemd.

Tiendenstort heeft de naam gekregen omdat hier ooit veel wilgen stonden. Een tiend is een wilgenteen of -tak. Hierlangs is in 1924 ook veel veengrond gestort. Dit kwam van de plek waar de fabrieksinstallaties van Waternet staan. In al die jaren aanzienlijk uitgebreid. De 'drinkwaterfabriek' ligt aan de kant van natuurgebied Leyduin-Woestduin en wordt Leiduin genoemd. 

Het oudste deel van het Nieuw Kanaal is in 1863 gegraven. Ongeveer tien jaar later is het kanaal verder uitgebreid. Op oude kaarten werd het ook wel 'Pottenkanaal' genoemd, omdat er schachten van een drainagebuis te zien waren. Deze is een paar jaar voor de eeuwwisseling aangelegd. 

De route gaat hier langs gebieden, zoals het Oosterveld, waar vroeger veel gejaagd werd door de toenmalige grondeigenaren. Op Mikwel werd met schieten geoefend (goed leren mikken).

De exclosure op dit pad is de grootste in de AWD en voor publiek toegankelijk. Vroeger was dit een landbouwgebied. Er stond tot halverwege de 20e eeuw een duinboerderij en er waren hakhoutbosjes en akkertjes. Sinds 2020 zijn er exclosures in de AWD om damhertenvraat tegen te gaan. Het resultaat is onder andere hier te zien. 

Waternet zorgt, door de akkertjes te eggen, voor een twee- tot driejarige cyclus waardoor er elk jaar planten staan en de exclosure een ware nectarkroeg wordt voor insecten.

De monumentale beuken op de Beukenlaan zijn waarschijnlijk al aangeplant in de 18e eeuw door de toenmalige eigenaren van Huis te Vogelenzang. Dat huis ligt ten zuiden van ingang Panneland aan de rand van de AWD.

Het gebied Buitenplaats Leyduin en Woestduin is in beheer van Landschap Noord-Holland. Hier ligt nog de beek waar in de 19e eeuw duinwater doorstroomde naar het pompstation aan de Leidsevaart. 

Het zuidelijke deel is het gebied Woestduin. Hier stond een oud herenhuis, dat ooit is bewoond door Jacob van Lennep. Het huis is er niet meer, maar het gebied ademt nog steeds de historie.  

Langs het schelpenpad zijn fraaie monumentale bomen te zien, zoals de Kaukasische vleugelnootboom en de tulpenboom. Op buitenplaatsen werden vroeger bijzondere, vaak ook uitheemse, bomen geplaatst, als onderdeel van de pracht en praal. 

Horecagelegenheid Gasterij Leyduin heette vroeger het Tweeling- of Juffershuis. Ook hier hebben de Van Lenneps gewoond. Er tegenover ligt een historische moestuin, dat nog steeds in gebruik is. 

 

Op de productielocatie Leiduin van Waternet wordt het water afkomstig uit de Oranjekom verder gezuiverd door snelle zandfiltratie, ozonisatie, ontharding, koolfiltratie en langzame zandfiltratie. Een aantal van de moderne industriële gebouwen is op afstand te zien. De drinkwaterproductie en -levering gaat tegenwoordig op een heel andere manier dan toen Jacob van Lennep zijn glaasjes water uit de duinen oppompte. 

Lees hier meer over de geschiedenis van het drinkwater.